توضیح المسائل تشریحی «تقلید در اصول دین» آری یا خیر؟

70342788534پس از پشت سر گذاشتن اهمیت و ضرورت تقلید حال ممکن است این پرسش به ذهن برخی خوانندگان محترم خطور کند که در چه مسائلی باید تقلید کنیم؟ آیا در همه مسائلی که به دین مربوط می‌شود، باید تقلید کنیم؟

برای پاسخ به این سوال مقدمه‌ای را ذکر می‌کنیم و آن این‌که مسائل دینی به دو بخش اصول و فروع تقسیم می‌شوند. اصول دین به اعتقادات کلی ما در امور دینی مربوط می‌شود که شامل: توحید (اعتقاد به یگانگی خداوند)، نبوت (ارسال پیامبران از جانب خداوند)، امامت (اعتقاد به جانشینان پیامبر)، عدل (معتقد بودن به عدالت خداوند) و معاد (اعتقاد به روز رستاخیز) می‌باشد.

فروع دین به مسائل عملی در مورد آن‌چه خداوند برای ما مقرر کرده و نسبت به انجام آن مکلف هستیم مربوط می‌شود که عبارتند از: نماز، روزه، خمس، زکات، حج، جهاد، تولّی، تبرّی، امر به معروف و نهی از منکر.

حال که با تقسیم‌بندی مسائل دینی و تفکیک آن‌ها به اصول و فروع دینی آشنا شدیم یک‌بار دیگر سوال ابتدایی بحث را تکرار کرده و سپس آن را جواب می‌دهیم: آیا تقلید در اصول دین جایز است؟ یا خیر؟ با توجه به این‌که اصول دین مربوط به اعتقادات هر فرد می‌شود، بنابراین تقریبا واضح است که در امور اعتقادی نمی‌توان تقلید کرد؛ به عنوان مثال اعتقاد به توحید و یگانگی خداوند باید به نحوی باشد که هر کس خودش به این حقیقت دست یابد و در عمق جان خودش به این نتیجه برسد که خداوند وجود دارد و یکی است و هیچ شریکی برای او نیست. از این رو نمی‌شود شخصی بگوید چون پدر و مادر و اجدادم و یا دیگران گفته‌اند که خداوند یکی است، پس من هم می‌گویم که خداوند شریکی ندارد و یگانه است. باید بدانیم که تقلید در این‌جا جایز نیست. بلکه ما باید با یک استدلال منطقی مثل این‌که بگوییم این نظمی که در جهان خلقت وجود دارد و این گردش منظم خورشید و ماه و زمین و … نشان از یک مدیر و مدبّر آگاه دارد که این نظم را برقرار کرده پس خدایی باید وجود داشته باشد که این نظم را به وجود آورده باشد. و از طرفی این نظم باید بر حول یک محور بچرخد و از یک خالق نظم بگیرد و اگر ما دو خالق داشته باشیم قطعا این نظم واحد پابرجا نمی‌بود.

پس در یک جمله دوباره تکرار می‌کنیم که طبق استدلال عقل و نظر همه مراجع عظام، «تقلید در اصول دین جایز نیست». [1]

 

پی‌نوشت:

[1]. نوضیح المسائل مراجع تقلید مسئله 1

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*